Yeniden merhaba sevgili okurlar! Türkiye’ den uzakta yaşayan Türk çiftimiz Atilla ve Ayben Yüksel’ den son havadisleri vereli epey zaman olmuş. Son yazımızda kendilerinin Meksika rivierası Cancun’da geçirdikleri günlerden söz etmiştik. O esnada teknenin kara bakımlarını yapmak üzere Panama’ya intikal etmişlerdi. O zamandan beri de Panama’dalar lakin tekne henüz karaya çıkmamış. Biz yine de uzun bir aradan sonra ne yaptıklarını merak edip yine güzel bir sohbet edelim dedik.
Bocas del Toro Isla Carencro gün batımı
Sohbetimizin başında biraz kronolojiyi hatırlayalım dedik. Atilla Kaptan teknesini 2015 yılında satın almıştı. İki sene boyunca hem teknede yaşamış hem de 2017 yılının Aralık ayında başladığı Atlantik geçişi için hazırlıklarını tamamlamıştı. 2018 yılbaşını Atlantik’te kutlamış ve Orta Amerika’ya varıp orada çeşitli yerlerde kalmaya başlamıştı. Dünya, pandemiye yakalandığında bulundukları ülkeler sorun çıkarıp karasularından çıkmalarını isterken onlar da sorun çıkarmayan tek yer olan Panama’ya gelip demirlemişlerdi. Panama’nın özellikle Karayip Adalarına kıyasla daha güvenli bir barınma sağladığını söyledi Atilla Kaptan. Şöyle ki, Karayipler’de özellikle yatçılara karşı hep bir hırsızlık sorunu olurmuş. Geceleri dingiyi zincirle bağlamak zorunda kalırlarmış. Zaman zaman tekneye davetsiz misafirlerin dahi geldiği olurmuş. Gerçi bir ara Panama’da “paddle board”ları çalınmıştı ve sonra onu bulup 100 USD karşılığında geri almışlardı ama arada olurmuş böyle ufak aksaklıklar zaten. Güvenlik konusu hakkında epey bir bilgi sahibi olmuş Atilla Kaptan. Mesela 'Honduras anakarasına pek yaklaşılmaz' deniyor ama adalar, turizm bölgesi olması dolayısıyla çok daha güvenli oluyormuş.Nikaragua karası güvenli ama denizi, mercan adalarındaki uyuşturucu üretimleri nedeni ile çok güvensizmiş. Doğru dürüst haritası da olmayan bu bölgelerde yanlış yere demirlemek uyuşturucu üreticileriyle karşılaşmak sureti ile hayati risk taşırmış.
Panama’dan Meksika’ya ve Meksika’dan Panama’ya olan uzun seyirlerinde Atilla Kaptan hep Gulf stream akıntısının içinde yolculuk yapmış. Kıyıların haritalarının yetersiz olması ve ticaret rotalarının daha güvenli olması nedeni ile bu yolları tercih etmiş. Lakin bu rota üzerinde de havanın epey bir azizliğine uğramış. Şöyleki sıcak akan akıntının üstü yaklaşık 150-200 km boyunca uzanan ve uzaktan gökyüzünde bir çizgi gibi duran kümülonimbüs bulutları ile kaplı oluyormuş. Bu bulutların altından geçerken maruz kaldıkları uzun süreli yağmurun haddi hesabı yokmuş. Yağmurluklar hiç kâr etmediğinden Atilla Kaptan iki gün boyunca 5 mm’lik wetsuit ile dümende durduğunu söylüyor. Gerçekte küçük dalışlarda lazım olur diye aldığı ama hiç kullanmadığı wetsuit kendisini yağmurlarda üşümekten ancak korumuş. Kuzeyden güneye inerken de ayrı bir doğa olayı işlerini bozar olmuş. Güneye inmek için kuzeyli rüzgarları bekleyip öyle yola çıkıyorlar; fakat bu sefer de kuzeye doğru akan Gulf Stream, kuzeyli rüzgarlarla karşılaşınca deniz - kendi deyimleriyle - epey 'şırpıntılı' oluyormuş.
Bu durum dümene aşırı yük bindirdiğinden, dümen burcu aşınmış ve yenisinin takılmasını gerektirmişti. Daha önceki yazılarımda bu konuya değinmiş; orijinal burç temin edilemediği için Türkiye’deki bir tornacıda yaptırılarak Panama’ya ulaştırıldığından bahsetmiştim.. Şimdi takılması için teknenin karaya çıkması bekleniyor.
Karaya çıkalı da epey bir zaman olmuş bu arada, çıkana kadar üç buçuk seneyi bulacak ya da geçecek. Peki bu kadar zamanda teknenin altı hiç mi kirlenmez, kirlenir tabi. Ama Ama Atilla Kaptan buna da uygun çözüm bulmuş. Zehirli boya olarak ticari zehirlileri kullandığını söylüyor. Hem maliyet olarak daha hesaplı hem de çok daha uzun süre dayanıklı oluyormuş. Tabi yine de arada bir teknenin altına girip belli ölçüde temizlik yapmak gerektiğini de ekliyor.
Atilla şef döktürmüş yine
Konumuz bir ara, 10 sene teknede yaşam hakkında neler söyleyebileceklerine geliyor. Atilla Kaptan'ın ilk söylediği şey, teknede yaşamanın dengesini kurabilmekti. Kendisi, arada bir karaya çıkıp gezme imkanı olduğunda bu işin tadının çok daha fazla çıkacağını belirtiyor. Kendisinin tekneyi terk edememesi nedeni ile evden çıkmayan bir insanın hayatını yaşadığı, yemek ve tamirattan başka bir şey yapamadığını ve biraz zorlandığını söylüyor. Arada karaya çıkıp biraz da tekneyle gidilemeyecek yerleri gezebilmesi durumunda çok daha zevkli hale gelebilirmiş. Fakat tekneyi bırakmak da birkaç nedenden dolayı imkansız oluyormuş. Bir kere teknede Nino adında hayatının neredeyse tamamını teknede geçirmiş bir kedileri var. Kedi çok kısa süreliğine de olsa karaya çıktığında huysuzlanıyormuş. Bir de iklim nedeni ile tekneyi uzun süre bırakmak sakıncalıymış. Fazlaca nemli tropik iklim nedeni ile tekne uzun süre kapalı kaldığında her yer özellikle de mobilyalar yemyeşil küf oluyormuş. Nem alıcılar ile bu sorun çözülebiilirmiş fakat bu sefer de elektrik sisteminde çıkabilecek bir arıza ve nem alıcının çalışmaması yine küflenme ile sonuçlanıyormuş. Herhangi birinin arada tekneyi kontrol etmesine de güvenilmezmiş. Bu şekilde bırakılan teknelere düzenli kontrole gelinmediğinden yine sonuç hüsran olabiliyormuş. Hava kuru olsa bu sefer de mobilyalarda çatlaklar oluşurmuş. Özetle o sularda tekneyi uzun süreli terk etmek sakıncalıymış. Ayben de uzun süre teknede yaşıyor olmanın artılarını ve eksilerini kendine göre özetledi. Eksi olarak aslında en büyük sorun, küçük bir alanda yaşam sürdürmek zorunda olmak diyor. Diğer yandan avantajları biraz daha fazla sıralıyor. Bir kere gittiğin her yere evini yanında götürebiliyorsun diyor. Değişik coğrafyalardaki yaşamı yerinde görme hatta içine dahil olma durumu var. Manzaransa hep deniz. Hava durumundaki değişikliklere göre manzara da sürekli değişiyor tabi ki. Sabah kalktığında yunus ya da birçok değişik hayvan görebilmek, dünya benim demek yerine dünyanın bir parçası olduğunu hissetmek teknede yaşamanın güzellikleri oluyor. Özet olarak teknede yaşam hem keyifli hem de meşakkatli. Zaten nerede olursa olsun yaşam da hep böyle değil mi!
Bocas Del Toro evlerin önünde iskele var
Sohbetimizin sonuna doğru biraz da o bölgede kullanılan haritalardan bahsettik. Atilla Kaptan genelde chartplotter ve Navionics kullandığını vE bunların büyük ölçüde işe yaradığını söylüyor. Lakin zaman zaman hatalarla da karşılaşılabiliyormuş. Mesela, bir sığlık üzerine düşülen notta, bu sığlığın yaklaşık beş sene önce beş mil doğuda rapor edildiğini görmüş. Özellikle Panama suları ilginç diyor, binlerce resif ve mercan adası varmış. Seneler önce Almanya’dan Eric Bauhaus isimli bir haritacı gelip bölgenin çok güzel detaylı haritalarını çıkarmış hatta elektronik ortama da aktarmış. 50 USD’ye satılan kitabı ve elektronik haritaları da edinirsen bu sularda çok rahat edersin diyor. Harita sohbetimizin sonunda da güzel bir bilgi ediniyoruz. Bir ülkenin donanma geçmişi, denizcilik geleneği varsa haritaları düzgün oluyor. Bir ülkede donanma ve denizcilik geleneği yoksa haritaları da oldukça zayıf oluyormuş.
Yine de elektronik navigasyona fazla güvenmemek gerektiğini, yakına düşebilecek bir yıldırımın yarattığı elektromanyetik alandan ötürü elektronik aletlerin kolaylıkla bozulabileceğini vurguluyor. Daha önce otopilotunda başına böyle bir olay da gelmişti zaten. Seyir sırasında en azından elektronik haritaların yüklü olduğu tabletini fırın içinde saklıyormuş Atilla kaptan. Fırının her tarafı metal olduğundan bir Faraday kafesi görevi görüp içindekileri elektromanyetik etkilerden koruyabilirmiş.
Ayben & Atilla Yüksel çifti
Bu keyifli sohbetimizi burada sonlandırırken, gelecek sohbetleri aktarmak üzere şimdilik hoşça kalın.
Yazı: Fatih Şenyüz / Yelkencinin Gazetesi
Fotoğraflar: Ayben Kalaycıoğlu
Yayına Hazırlayan: Doruk Ajans / Yelkencinin Gazetesi Kuruluşudur.
